IQTISODIY NUTQIY BIRLIKLARNING ETIMOLOGIK GENEZISI VA TARIXIY TARAQQIYOT QONUNIYATLARI
DOI:
https://doi.org/10.54613/ku.v19iA.1798Keywords:
iqtisodiy diskurs, nutqiy birlik, etimologik genezis, diaxroniya, iqtisodiy terminologiya, tarixiy taraqqiyot, terminologizatsiya, semantik ixtisoslashuv, o‘zlashma, innovatsion birlik.Abstract
Mazkur maqolada iqtisodiy diskurs tarkibida faol qo‘llanadigan nutqiy birliklarning etimologik genezisi, tarixiy shakllanish bosqichlari va taraqqiyot qonuniyatlari diaxron yondashuv asosida tadqiq etiladi. Iqtisodiy leksikaning shakllanishi jamiyatning savdo, moliya, ishlab chiqarish, kredit, bank, investitsiya va raqamli iqtisodiyot institutlari taraqqiyoti bilan uzviy bog‘liq ekanligi asoslanadi. Tadqiqotda iqtisodiy nutqiy birliklarning german, lotin, fransuz, italyan va boshqa tillarga mansub etimologik qatlamlari, ularning ingliz iqtisodiy diskursiga kirib kelish yo‘llari hamda dastlabki ma’nodan maxsus iqtisodiy tushunchaga aylanish mexanizmlari tahlil qilinadi. Market, finance, capital, credit, bank, budget, stock, investment, inflation kabi tarixiy qatlamga mansub birliklar bilan bir qatorda FinTech, digital finance, crowdfunding, cryptocurrency, platform economy singari yangi iqtisodiy birliklarning yuzaga kelish xususiyatlari o‘rganiladi. Tadqiqotda iqtisodiy nutqiy birliklarning rivojlanishi faqat yangi terminlarning paydo bo‘lishi bilan emas, balki mavjud leksik birliklarning qayta semantizatsiyasi, terminologizatsiyasi, yangi terminologik birikmalar tarkibida faollashuvi va xalqaro iqtisodiy kommunikatsiya ta’sirida funksional jihatdan kengayishi bilan ham bog‘liqligi asoslanadi. Iqtisodiy birliklarning tarixiy taraqqiyoti etimologik manba, semantik transformatsiya, terminologik barqarorlashuv va innovatsion modifikatsiya bosqichlari orqali tavsiflanadi. Shuningdek, raqamli iqtisodiyot sharoitida qisqartma, kompozitsiya va mavjud iqtisodiy komponentlarni yangi texnologik birliklar bilan birlashtirish asosida nominativ modellarning mahsuldorligi ortib borayotgani ko‘rsatiladi. Ushbu yondashuv iqtisodiy terminologiyaning tarixiy davomiyligi va zamonaviy innovatsion xususiyatlarini yagona tizimda talqin qilish imkonini beradi.
Foydalanilgan adabiyotlar:
1. Sager J.C. A Practical Course in Terminology Processing. – Amsterdam; Philadelphia: John Benjamins Publishing Company, 1990. – 258 p.
2. Cabré M.T. Terminology: Theory, Methods and Applications. – Amsterdam; Philadelphia: John Benjamins Publishing Company, 1999. – 248 p.
3. Durkin P. Borrowed Words: A History of Loanwords in English. – Oxford: Oxford University Press, 2014. – 512 p.
4. Temmerman R. Towards New Ways of Terminology Description: The Sociocognitive Approach. – Amsterdam; Philadelphia: John Benjamins Publishing Company, 2000.
5. Crystal D. English as a Global Language. 2nd ed. – Cambridge: Cambridge University Press, 2003. – 227 p.
6. Arner D.W., Barberis J., Buckley R.P. The Evolution of FinTech: A New Post-Crisis Paradigm? // Georgetown Journal of International Law. – 2016. – Vol. 47, No. 4. – P. 1271–1319.
7. Financial Stability Board. Financial Stability Implications from FinTech: Supervisory and Regulatory Issues that Merit Authorities’ Attention. – Basel: Financial Stability Board, 2017.
Downloads
Published
Iqtiboslik olish
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 QO‘QON UNIVERSITETI XABARNOMASI
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.