BAHOLASH MEZONLARINI YARATISHDA SUN’IY INTELLEKT VOSITALARIDAN FOYDALANISHNING IMKONIYATLARI

BAHOLASH MEZONLARINI YARATISHDA SUN’IY INTELLEKT VOSITALARIDAN FOYDALANISHNING IMKONIYATLARI

Authors

  • Nazokat Yusufjonova Аlisher Navoiy nomidagi Toshkent davlat o‘zbek tili va adabiyoti universiteti doktoranti (DSc)

DOI:

https://doi.org/10.54613/ku.v17i.1533

Keywords:

adabiy kompetensiya, sun’iy intellekt, baholash mezonlari, formativ baholash, baholash rubrikalari, raqamli didaktika, badiiy tahlil

Abstract

Mazkur tadqiqotda sun’iy intellekt texnologiyalaridan foydalanish nafaqat baholash mezonlarini avtomatlashtirish vositasi sifatida, balki adabiy ta’lim jarayonini metodik jihatdan takomillashtiruvchi didaktik instrument sifatida talqin qilinadi. Xususan, generativ til modellari yordamida o‘quvchilarning badiiy asarni idrok etish darajasi, tanqidiy va kreativ fikrlashi, kommunikativ kompetensiyalari hamda emotsional-intellektual reaksiyalarini kompleks baholash imkoniyatlari tahlil qilingan. Tadqiqot natijalariga ko‘ra, K-D-M-I (kontekst, didaktik maqsad, metodik cheklov, interfaol integratsiya) modeli asosida ishlab chiqilgan AI-prompting metodikasi o‘qituvchilarga aniq indikatorlarga ega bo‘lgan baholash rubrikalarini tez va samarali yaratish imkonini beradi. Shuningdek, maqolada sun’iy intellektdan foydalanish jarayonida yuzaga kelishi mumkin bo‘lgan metodik va estetik xavflar, xususan, “algoritmik did” fenomeni ham muhokama qilinib, uning oldini olishga qaratilgan pedagogik yondashuvlar taklif etilgan. Tadqiqot natijalari adabiy ta’limni raqamli transformatsiya qilish jarayonida sun’iy intellekt vositalarini ilmiy asoslangan holda integratsiya qilish zarurligini ko‘rsatadi.

Foydalanilgan adabiyotlar:

1. Aldulaijan A. The Impact of Generative AI Tools on Postgraduate Students' Learning Experiences/ A. Aldulaijan // Journal of Information Technology Education: Research. – 2024. – Vol. 24. – P. 1-28.

2. Alkaissi H. Artificial Hallucinations in ChatGPT: Implications in Scientific Writing/ H. Alkaissi, S. I. McFarlane // Cureus. – 2023. – Vol. 15, № 2. – e35179.

3. Crompton H. AI and English language teaching: Affordance and challenges/ H. Crompton, A. Edmett, N. Ichaporia, D. Burke // Journal of Educational Computing Research. – 2024. – Vol. 61, № 5. – P. 1008-1035.

4. Ekin S. Prompt engineering for ChatGPT: A quick guide to techniques, tips, and best practices/ S. Ekin // TechRxiv. – 2023. – P. 1-12.

5. Gallup, Walton Family Foundation. Teaching for Tomorrow: Unlocking Six Weeks a Year With AI/ Gallup, Walton Family Foundation // Gallup News. – 2025.

6. Holmes W. Artificial Intelligence in Education: Promises and Implications for Teaching and Learning / W. Holmes, M. Bialik, C. Fadel. – Boston: Center for Curriculum Redesign, 2019. – 256 p.

7. Ji Z. Survey of Hallucination in Natural Language Generation / Z. Ji // ACM Computing Surveys. – 2023. – Vol. 55, № 12. – P. 1-38.

8. Lo C. K. What is the impact of ChatGPT on education? A rapid review of the literature/ C. K. Lo // Education Sciences. – 2023. – Vol. 13, № 4. – P. 410.

9. Mollick E. R. Using AI to implement effective teaching strategies in classrooms: Five strategies, including prompts/ E. R. Mollick, L. Mollick // Social Science Research Network (SSRN). – 2023. – P. 1-21.

10. White J. A prompt pattern catalog to enhance prompt engineering with ChatGPT / J. White, Q. Fu, S. Hays // arXiv preprint arXiv:2302.11382. – 2023. – P. 1-15.

Published

2026-02-11

Iqtiboslik olish

Yusufjonova, N. (2026). BAHOLASH MEZONLARINI YARATISHDA SUN’IY INTELLEKT VOSITALARIDAN FOYDALANISHNING IMKONIYATLARI. QO‘QON UNIVERSITETI XABARNOMASI, 17, 239–241. https://doi.org/10.54613/ku.v17i.1533
Loading...