INGLIZ–O‘ZBEK TILLARIDA ISTAK/XOHISH KATEGORIYASINING DISKURSIV FUNKSIYALARI
DOI:
https://doi.org/10.54613/ku.v17i.1473Keywords:
istak kategoriyasi, diskurs, pragmatika, modallik, kognitiv semantika, qiyosiy tilshunoslik, ingliz tili, o‘zbek tili.Abstract
Ushbu maqolada istak/xohish kategoriyasining ingliz va o‘zbek tillarida namoyon bo‘lishi hamda uning diskursiv funksiyalari qiyosiy jihatdan tahlil qilinadi. Tadqiqot semantik-pragmatik va kognitiv yondashuv asosida olib borilib, istakni ifodalovchi grammatik, leksik va modallik vositalari o‘rganiladi. Ingliz tilida “wish”, “would like”, “hope”, “desire” kabi birliklar ko‘pincha hipotetiklik, muloyimlik strategiyasi va emotiv baholash funksiyalarini bajaradi. O‘zbek tilida esa “xohlamoq”, “istamoq”, “orzu qilmoq”, “-gim keladi” konstruktsiyalari subyektivlik, ijtimoiy-madaniy kontekst va nutq etiketi bilan chambarchas bog‘liq holda qo‘llanadi. Zamonaviy adabiy asarlardan olingan misollar istakning diskursiv yuklamasi, kommunikativ niyatni ifodalashdagi roli hamda shaxsiy va ijtimoiy identitetni shakllantirishdagi ahamiyatini ochib beradi.
Foydalanilgan adabiyotlar:
1. Abdullayeva N. Modallik kategoriyasining lingvistik talqini // O‘zbek tili va adabiyoti. – Toshkent, 2018. – № 3. – B. 45–52.
2. Do‘stmuhammad X. Tanlangan asarlar. – Toshkent : O‘zbekiston, 2018. – 400 b.
3. Fillmore C. J. Frame Semantics // Linguistics in the Morning Calm. – Seoul: Hanshin Publishing Co., 1982. – P. 111–137.
4. Hoshimov O‘. Tanlangan asarlar. – Toshkent : Sharq, 2011. – 384 b.
5. Ishiguro K. Klara and the Sun. – London : Faber & Faber, 2021. – 320 p.
6. Karimova M. O‘zbek tilida istak modalligining ifodalanishi // Filologiya masalalari. – Toshkent, 2020. – № 2. – B. 78–84.
7. Lakoff G., Johnson M. Metaphors We Live By. – Chicago : University of Chicago Press, 2003. – 276 p.
8. Palmer F. R. Mood and Modality. – 2nd ed. – Cambridge : Cambridge University Press, 2001. – 236 p.
Downloads
Published
Iqtiboslik olish
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 QO‘QON UNIVERSITETI XABARNOMASI
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.