FRAZEOLOGIK VA LEKSIK BIRLIKLARNING MATN SEMANTIKASIDAGI KO‘RINISHLARI
DOI:
https://doi.org/10.54613/ku.v17i.1424Keywords:
leksik birliklar, frazeologik birliklar, matn semantikasi, kontekstuzl ma’no, mazmun, ma’no, tahlil.Abstract
Maqolada leksik va frazeologik birliklarning matn semantikasi va stilistikasidagi o‘rni tahlil qilinadi. Tadqiqotda F. de Sossyur, Sh. Balli, V. Vinogradov, N. Chomskiy, J. Lyons, R. Moon va E. Coseriu kabi xorijiy tilshunoslar hamda A. Madvaliyev, A. Mamatov, Sh. Rahmatullayev kabi o‘zbek tilshunoslari qarashlari qiyosiy o‘rganildi. Leksik birliklarning denotativ va konnotativ qatlamlari, polisemantiklik, sinonimiya va antonimiya hodisalari matn semantikasidagi roli nuqtai nazaridan tahlil qilindi. Frazeologik birliklarning emotsional-obrazli xususiyatlari va milliy-madaniy mazmuni ko‘rsatildi. Natijada, leksik va frazeologik birliklarning uyg‘unligi matnning semantik yaxlitligi va stilistik boyligini ta’minlashi ilmiy asoslandi.
Foydalanilgan adabiyotlar:
1. Соссюр Ф. де. Курс общей лингвистики. – М.: Прогресс, 1977. – 256 б.
2. Балли Ш. Французская стилистика. – М.: Изд-во иностр. лит., 1961. – 400 б.
3. Виноградов В. В. Основные типы фразеологических единиц русского языка. – М.: Наука, 1972. – 312 б.
4. Chomsky N. Aspects of the Theory of Syntax. – Cambridge, Mass.: MIT Press, 1965. – 251 p.
5. Мадвалиев А. Ўзбек тили лексикологияси. – Тошкент: Фан, 1990. – 210 б.
6. Маматов А.Э. Ўзбек тили фразеологияси. – Тошкент: Фан, 2019. – 180 б.
7. Хайруллаев Х. Тилшунослик назарияси. – Самарқанд: СамДЧТИ нашриёти, 2022. – 82 б.
8. Абдиразакова З. K. Лексик ва фразеологик бирликлар, уларнинг маънолари ва қўлланиш хусусиятлари. // Pedagogs. – 2024. – №59(1). – Б. 51–53.
9. Lyons J. Semantics. – Cambridge: Cambridge University Press, 1977. – 348 p.
10. Moon R. Fixed Expressions and Idioms in English. – Oxford: Clarendon Press, 1998. – 300 p.
11. Coseriu E. Teoria del linguaggio e linguistica generale. – Milano: Feltrinelli, 1971. – 412 p.
12. Раҳматуллаев Ш. Ўзбек тили фразеологияси. – Тошкент: Ўқитувчи, 1978. – 240 б.
13. Йўлдошев Б. Ўзбек тили услубияти. – Тошкент: Фан, 1981. – 190 б.
14. Mahmudov N. Til va nutq. – Toshkent: O‘zbekiston Milliy ensiklopediyasi, 2005. – 220 б.
Downloads
Published
Iqtiboslik olish
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 QO‘QON UNIVERSITETI XABARNOMASI
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.